PostgreSQL Nedir?
İngilizce: PostgreSQL
PostgreSQL, ilişkisel veri modelini JSON, indeksleme ve genişletilebilirlik özellikleriyle birleştiren açık kaynaklı ACID uyumlu veritabanıdır.
PostgreSQL Nedir?
PostgreSQL, güvenilir işlem yönetimi, güçlü SQL desteği ve genişletilebilir mimarisiyle kullanılan açık kaynaklı ilişkisel veritabanı yönetim sistemidir. Klasik tablo-satır yapısını korurken JSONB, gelişmiş indeksler, materialized view, full-text search ve extension desteği gibi özellikler sunar.
Bir uygulama PostgreSQL’e sorgu gönderdiğinde veritabanı planlayıcısı en uygun çalıştırma planını seçer. MVCC yaklaşımı sayesinde okuma ve yazma işlemleri çoğu durumda birbirini kilitlemeden ilerler; WAL kayıtları ise çökme sonrası tutarlılığı korumaya yardımcı olur.
Öne Çıkan Özellikler
- ACID işlemler: Para transferi, sipariş ve stok gibi tutarlılık isteyen akışlar için önemlidir.
- İndeks çeşitleri: B-tree, GIN, GiST ve BRIN farklı sorgu tiplerine göre seçilebilir.
- JSONB: Yarı yapılandırılmış veriyi ilişkisel modelle birlikte saklamaya izin verir.
- Extension ekosistemi: PostGIS gibi eklentiler coğrafi veri işleme yeteneği kazandırır.
İş Dünyasında Kullanımı
PostgreSQL; SaaS uygulamaları, ERP modülleri, müşteri portalları, finansal kayıtlar ve raporlama verileri için sık tercih edilir. Yük altında doğru bağlantı havuzu, düzenli yedek, migration disiplini ve indeks bakımı en az şema tasarımı kadar önemlidir.
SQL sorgu dili PostgreSQL’in temelidir; MySQL ile seçim yapılırken ekip deneyimi, veri tipi ihtiyaçları, operasyon yükü ve kullanılan bulut hizmetleri birlikte değerlendirilmelidir.
İlgili Terimler
ACID, veritabanı işlemlerinde kısmi yazma ve tutarsız kayıt riskini azaltan atomiklik, tutarlılık, izolasyon ve dayanıklılık özellikleridir.
Connection PoolConnection pool, veritabanı veya servis bağlantılarını açık tutup tekrar kullanan, gecikmeyi ve bağlantı yükünü azaltan havuzdur.
Veritabanı İndeksiVeritabanı indeksi, seçili sütunları ayrı veri yapısında tutarak sorguların tabloyu baştan sona taramasını azaltır.
MySQLMySQL, SQL tabanlı ilişkisel verileri tablolar, indeksler ve işlemlerle yöneten; web uygulamalarında yaygın kullanılan veritabanıdır.
NormalizasyonNormalizasyon, ilişkisel veritabanında tabloları bağımlılıklara göre düzenleyerek tekrarları azaltan ve veri tutarlılığını koruyan tasarımdır.
ORMORM, veritabanı tablolarını nesne olarak temsil eden; SQL yazmadan veritabanı işlemi yapılmasını sağlayan kütüphaneler bütünüdür.
PrismaPrisma, TypeScript ve Node.js projelerinde veritabanı şemasını, migration süreçlerini ve type-safe sorguları birlikte yöneten modern ORM aracıdır.
ReplikasyonReplikasyon, veritabanı verilerini birden fazla sunucuya kopyalayarak erişilebilirliği, yedekliliği ve okuma kapasitesini artırır.
SQLSQL, ilişkisel veritabanlarında tabloları sorgulamak, değiştirmek ve raporlamak için kullanılan standart veri işleme dilidir.
SupabaseSupabase, PostgreSQL üzerine kurulu; kimlik doğrulama, dosya depolama ve gerçek zamanlı API'lerle backend geliştirmeyi hızlandıran platformdur.